Opinie | De individuele mens als handelswaar

Opinie Lieve Declercq • CEO Vitens

Opinie Lieve Declercq • CEO Vitens

De vakantieperiode is ingetreden. Het aantal mails en afspraken is tot een minimum gedaald, het zakelijk leven komt even tot rust. Zo niet naast ons kantoor in Utrecht want daar is sinds kort een Pokégym gevestigd. Wat een wonderlijk maar ook interessant fenomeen is dat Pokémon Go.

Miljoenen mensen hebben het gratis spelletje al gedownload en tegelijkertijd toegang gegeven aan Nintendo tot hun Google accounts en hun verplaatsingen.
Zelf ben ik wellicht van de oude stempel en weerhoudt voornamelijk de bekende uitspraak ‘if the service is free, you’re the product’ mij om ook aan de rage mee te doen (en natuurlijk heb ik ook andere dingen te doen met mijn tijd).

Wonderlijk is het fenomeen enerzijds omdat miljoenen mensen er bewust voor kiezen om de wereld van fictie en realiteit met elkaar te vermengen. Niet zozeer het vluchten uit de werkelijkheid zoals met computerspelletjes, maar de vermenging is zo bijzonder. En deze keer is het spel niet voorbehouden aan kinderen of jongeren, maar wordt het vooral gespeeld door (jong) volwassenen. Wat zouden Nintendo en al die gelieerde bedrijven met al die gegevens kunnen doen?

De gerichte reclameboodschappen kennen we, maar wat biedt die digitale infrastructuur nog meer? Het zijn toch niet alleen maar de miljoenen downloads ‘sec’ en het verdienmodel die de beurswaarde van Nintendo ineens laten stijgen?

In het boek Onderworpen van Michel Houellebecq vertelt hij hoe in het jaar 2022 rellen in Parijs niet meer worden verslagen door de media om de politieke rust te bewaren. Stel, zo’n scenario wordt werkelijkheid en we worden straks nog selectiever geïnformeerd dan we nu al worden? We kunnen nu nog steeds rekenen op het sociale pact met onze overheden, maar stel dat straks andere leiders ons informeren.

Lang geleden rekende het volk op de adel voor bescherming, toen kwamen de grootindustriëlen, nu zijn het de nationale overheden. Wat volgt er straks? Om te zien of ik niet overdrijf in mijn angst voor ongewenste beïnvloeding heb ik de stelling (‘if the service is free, you’re the product’) getoetst bij een aantal Pokémon Go spelers, in dit geval allemaal jonger dan 30 jaar. Stuk voor stuk verklaren ze mij niet van deze wereld.

Dat we nu ook al selectief worden geïnformeerd klopt. Lees over hetzelfde onderwerp een Amerikaanse, Franse of een Nederlandse krant en je krijgt compleet andere invalshoeken (interessant zou het zijn om ook Arabische berichtgeving te kunnen verstaan). Gewend als jongeren zijn aan het constante gepush van allerlei boodschappen beweren ze allemaal dat ze immuun geworden zijn voor dat soort invloed van buitenaf. Maar weet je ook wanneer je wel of niet bewust beïnvloed wordt? Voor relatief lage bedragen kun je nu al via Facebook en Whats’app gericht een doelgroep bereiken met een selectieve boodschap door gebruik te maken van door de doelgroep opgegeven informatie.

Hun antwoorden stellen mij niet gerust omdat ik sterk vanuit een individuele wereld hoor redeneren. En we denken vanuit een soort naïviteit en ongeloof dat misbruik van door ons gedeelde persoonlijke informatie ons niet zal overkomen. Zijn we individueel handelswaar geworden? Wie zal de gemeenschappelijke belangen bewaken en borgen? Als onze vrijheid van denken kennelijk zo gemakkelijk te mobiliseren is, hoop ik dat er altijd voldoende tegenbeweging blijft ontstaan die ervoor zorgt dat het onafhankelijke denken niet verloren gaat.

Lieve Declercq is ceo van drinkwaterbedrijf Vitens. Volgende week in deze wisselcolumn: Meiny Prins, directeur van Priva (klimaat- en procesautomatisering).

Bron: Financieel Dagblad

Een Reactie op “Opinie | De individuele mens als handelswaar

  1. Renée van Aller

    Wij zijn individuele handelswaar geworden. Klantenkaarten zijn er om te zien wat we kopen. Google, Facebook en Microsoft verzamelen al onze informatie en verkopen die voor gerichte reclame aan bedrijven. U kunt programma’s installeren om ongewenste reclame te voorkomen. Maar het zal het verzamelen van uw gegevens niet verminderen. De ING bank en de ABN-AMRO zijn schoolvoorbeelden van ongeïnteresseerdheid. De ING bank heeft 8,3 miljoen particuliere klanten. De banken hebben weinig inzicht in wat klanten wensen, behalve een minimum niveau aan te dure dienstverlening. De ING-bank heeft een eigen beleid, hoe producten worden aangeboden. Met de aangekondigde verkoop van klantengegevens gingen ze in de fout en recent met inzage van rekeningen waarop derden gemachtigd zijn. Wie wil weten wat zijn hulpbehoevende ouders hebben? Alleen als het nodig is zal de gemachtigde actie ondernemen. De bank beweert dat de ingevoerde inzage door de klanten is verzocht, maar geeft daarvan geen enkel bewijs. Via gedwongen internet betalingen kan de bank precies vaststellen waaraan u uw geld spendeert. Die informatie kan worden doorverkocht. Waar en wat koopt u online? Spendeert u uw geld aan luxeartikelen, dubieuze adult video’s of datingsites? Gokt u veel online? Ook handig voor de politie, de veiligheidsdiensten en afpersers. Klachten over de botte handelwijze van de ING bank worden genegeerd of niet inhoudelijk afgedaan.
    Binnenkort mag u de bank betalen voor uw uitgeteerde spaarrekening. Uw geld wordt tegen een pittige rente uitgeleend en u krijgt er niets voor. De Belastingdienst rekent nog steeds met een waardevermeerdering van uw spaargeld van 4% op jaarbasis. Feitelijk ligt dat ver beneden de 1%. Bij banken is de dienstverlening extreem duur en zijn de klanten de gegijzelden geworden van een onbetrouwbaar instituut. In ieder geval in Nederland. Waar is de bank die daadwerkelijk het belang van de klant dient? Renée van Aller&John de Vries

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *